Skip to content

Dómsuppkvaðning

Dómsuppkvaðning 16 febrúar.

Réttarhöldin hafa verið flutt í dómssal 102, og sætum bætt við, þannig að nú komast minnst 30 manns í salinn, auk sakborninganna. Furðulegt að réttinum skuli ekki áður hafa hugkvæmst að flytja málið í stærri sal? Eða bæta við sætum?

Engu að síður er þetta klassíska vesen með að hleypa áhorfendum og aðstandendum inn í salinn. ,,Salurinn er fullur” segir þingvörður, og lokar á gesti. Einum sakborning tekst með herkjum að fá leyfi fyrir eiginmann sinn og son til að vera viðstödd, en þrátt fyrir það eru tvö sæti í viðbót auð. Áhorfendum tekst að sannfæra þingverðina til að hleypa fólki inn. Ragnar Aðalsteinsson, verjandi fjögurra sakborninga, er einn þeirra sem er fyrir utan salinn bankandi á dyrnar, þegar hann kemur inn er hann fokvondur og spyr hvað gangi eiginlega á.

Síðan er ljósmyndurum hleypt inn til að taka myndir, en það kemst ekki nema lítill hluti aðstandenda, nánustu fjölskyldu, sakborninganna. Stór hópur stendur fyrir framan dómssalinn. Það vekur athygli þeirra sem sóttu dómsuppkvaðninguna hversu miklu fleira fjölmiðlafólk var á staðnum en hefur hingað til verið í málaferlum níumenninganna og segir það margt um íslenska fjölmiðla í jafn mikilvægu máli.

Klukkan 8:31 gengur dómari í salinn og byrjar þegar í stað að lesa upp. Dómurinn er lesinn upp í miklum flýti og Pétur Guðgeirsson muldraði þannig að viðstaddir náðu því ekki nema að mjög litlu leyti, undarlega miklu flýti reyndar. Og dómi slitið! Eftir að dómi hefur verið slitið stendur fólk eftir hálf gáttað, enginn áttar sig almennilega á því hvað hefur gerst …

Niðurstaðan dómsins er sú tveir nímenninganna voru dæmdir í skilorðsbundið fangelsi, Andri Leó Lemarquis, einn úr röðum nímenninganna svonefndu, var í dag dæmdur í 4 mánaða skilorðsbundið fangelsi og Þór Sigurðsson í 60 daga skilorðsbundið fangelsi. Að auki voru Sólveig Anna Jónsdóttir og Steinunn Gunnlaugsdóttir dæmdar í 100 þúsund króna sekt.

Aðrir voru sýknaðir.

Sakargiftir þeirra Andra Leó og Þórs voru þær fyrst og fremst að Andri var ákærður fyrir að bíta tvo lögreglumenn og hrinda þingverði á ofn, og Þór var ákærður fyrir að halda hurðinni opinni. Andri Leó var hins vegar sýknaður af fráleitri skaðabótakröfu Maríu Dítaz.

Sólveig og Steinunn eru ákærðar fyrir að hafa hindrað annars vegar þingverði í störfum sínum og hins vegar að hafa truflað lögreglumenn við störf.

Með öðrum orðum: Innan við helmingur hinna ákærðu var fundinn sekur, og flestir fyrir mjög smávægileg brot, t.d. að halda hurð… Eru það ótrúlega rýrar tekjur af málarekstri ákæruvaldsins í þessu fáránlega máli öllu. Ekkert ,,samverkabrot”, ekkert húsbrot, engin tilraun til að ráðast á sjálfræði Alþingis eða svipta það sjálfræði sínu.

Hér hefur alvarlegum skilaboðum verið komið á framfæri: mótmæli hafa verið glæpavædd á Íslandi og yfirvöld munu ekki hika við að setja allan sinn þunga á bakvið súrrealískar ákærur, burtséð frá rökleysu þeirra.

Ofbeldisofsóknir lögreglu halda áfram

DV flutti fréttir af því að nokkrir ofbeldismenn úr röðum lögreglunnar hafi ráðist á einn nímenninganna á skemmtistað í Reykjavík aðfararnótt laugardags. Samkvæmt frásögn DV:

Hópur lögreglumanna eltu einn níumenninganna svokölluðu inn á barinn Hemma og Valda á Laugaveginum aðfaranótt laugardags og hrintu honum á milli sín, að sögn sjónarvotts. Fjöldi gesta staðarins varð vitni að atvikinu sem átti sér stað um klukkan 02.30 aðfaranótt laugardags.

„Á eftir honum komu fjórir eða fimm fullorðnir menn sem ætluðu að ráðast á hann, það var alveg greinilegt,“ segir vitnið Birkir Björns Halldórsson í samtali við DV. Þegar hann hótaði því að hringja á lögregluna segir hann einn mannanna hafa svarað: „Við erum lögreglan.“ Hann segist persónulega hafa þekkt tvo lögreglumenn úr hópnum.

Heimildir DV renna stoðum undir þá frásögn að hópur lögreglumanna á frívakt hafi verið að verki. Tvö níumenninganna, þau Snorri Páll Jónsson og Steinunn Gunnlaugsdóttir, urðu ásamt fleirum fyrir aðkasti lögreglumannanna þetta kvöld. Þau vildu hvorugt tjá sig um málið í samtali í samtali við DV. Athygli vekur að sama dag, eða síðastliðinn föstudag, var mál lögreglustjórans á höfuðborgarsvæiðinu gegn Snorra Páli tekið fyrir í héraðsdómi. Stefán Eiríksson, lögreglustjóri lögreglunnar á höfuðborgarsvæðinu, hafði ekki heyrt um atvikið þegar haft var samband við hann.

„Það var mjög asnalegt að horfa upp á þetta. Ég sá að þeir voru í vígahug og ég skipaði þeim að fara út, þeir sögðu mér að þegja og voru með einhverja stæla við mig,“ segir Birkir. Hann segir mennina hafa gengið um ógnandi og síendurtekið hafi þeir ýtt fórnarlömbum sínum á veggi og skápa.

„Þeir lögðu aldrei beint hendur á hann, þetta leit meira út eins og svona eineltistilburðir, þeir pössuðu sig á því að hrinda honum bara,“ segir Birkir. Hann segir dyravörð Hemma og Valda hafa þurft að biðja um aðstoð frá dyravörðum Ólivers til að koma ofbeldismönnunum út af staðnum. Þá segir hann mennina ekki hafa yfirgefið staðinn fyrr en hann hótaði að taka þá upp á myndband.

Vitni eru að þessari hegðun lögreglumannanna, og það hlýtur að vera skilyrðislaus krafa að fram fari þegar í stað rannsókn á þessu máli og að þeim lögreglumönnum sem þarna hafa ráðist á sakborgning í dómsmáli verði refsað. Það er mun alvarlegra að lögreglumaður hegði sér með þessum hætti en ef einhver óbreyttur borgari gerir það. Þessi árás vekur alvarlegar spurningar um hugsunarhátt lögreglunnar og fagmennsku og aga meðal lögreglumanna. Yfirmenn lögreglunnar í Reykjavík þurfa að sjá til þess að lögregluþjónar áreiti ekki saklausa borgara, hvað þá fólk sem er fyrir rétti.

Ekki að það ætti að koma neinum á óvart að lögreglumenn hegði sér með þessum hætti, því ótal sögur eru af sambærilegri hegðun lögreglumanna sem ekki eru í einkennisbúning, þar sem þeir hafa veist að fólki sem þeim er á einhvern hátt uppsigað við. Þó það væri ekki nema helmingur þessara sagna sannur bendir það til að lögreglan í Reykjavík eigi við mjög alvarlegt vandamál að glíma og að ekkert sé gert til að halda ofbeldismönnum og tuddum innan lögreglunnar í skefjum. Þó lögreglumenn allstaðar í heiminum verði ítrekað uppvísir að ofbeldi og tilefnislausum árásum á borgarana er ekkert sem segir að lögreglan hér á landi þurfi að vera þekkt fyrir slíka framkomu.

Baráttukveðjur frá Hollandi

Okkur var að bréf og myndir frá nemendum við Háskólann í Utrecht, Hollandi, sem senda baráttukveðjur til níumenninganna. Innihald bréfsins er hér í heild sinni á ensku (upphaflega birt á Indymedia NL):

From the temporary autonomous zone of the occupied university of Utrecht in the Netherlands we bring a greeting of solidarity to our comrades of the Reykjavik 9 and everyone who continuous to struggle on their sides.

Our struggle knows no borders; from the Arab world and throughout the European societies people are fighting with an undying passion for social change. They are tired of being ruled by an elite class of bankers, politicians and managers who make decisions for them and hand them out to the crisis based neo-liberal system. The clowns change their costumes, paint their faces in different colours, but the circus stays the same.

The rhetoric of the clowns that “austerity cuts are necessary because we are all responsible ” is a complete and absolute lie. Just another justification to steal the money and rights of the people and fortify the reproductive cycle of the status quo. The reality shows that the money is not taken back from the bankers and the wealthy that for so many years flourished in the creation of unstable economic and political systems. They are not hold responsible for the risks they took, but instead rewarded by massive bailouts. Through media spectacles a select few are chosen to be let to the guillotine of public prosecution for the masses to manifest their anger. While behind the curtains, once again the marginalised of society, the workers, students and migrants are robbed of their social security and dignity. We realise that our struggle does not stand alone, but is connected, because their system is also connected. We call out for international solidarity and uncompromising and absolute NO to their system.

From one barricade to another, Tumble the towers!

The new grounds collective

Umfjöllun fjölmiðla um mál dagsins

Eins og áður hefur komið fram hér á síðunni fór í morgun fram þingfesting á máli ríkisins gegn Snorra Páli Jónssyni, einum níumenninganna, og Sunnevu Weishappel. Hin ákærðu kröfðust þess að málinu yrði vísað frá á grundvelli laga um meðferð sakamála. Lesa má nánari útlistun á því sem í dómsalnum fór fram hér og yfirlýsingu frá Stuðningshópi Níumenninganna hér.

Fjölmiðlaumfjöllun dagsins

Í morgun kom út helgarblað DV og er þar tiltölulega ítarleg frétt um málið. Megin inntak hennar eru þau brot á lögum um meðferð sakamála sem ríkissaksóknari hefur brotið við meðferð málsins. Rætt var við Snorra Pál og verjenda hans og Sunnevu, Katrínu Oddsdóttur, sem sagði málið hið dularfyllsta og að ekki mætti beygja frá 18. gr. laga um meðferð sakamála (sem segir að hraða verði ákæru eins og hægt er) nema þar sem um alvarlegar ásakanir sé að ræða og rannsóknarhagsmunir í húfi. Það sé ekki staðreyndin í þessu máli.

Vefsíða Morgunblaðsins birti frétt um málið og vitnar aðalega í fyrrgreinda frétt DV og yfirlýsingu stuðningshópsins.

Moggabloggarinn Sigurður Hr. Sigurðsson setur málið í samhengi við nýþingfest mál ríkisins gegn Lárusi Páli Birgissyni, sem einnig var, er og verður fjallað um hér á síðunni. Sigurður spyr einfaldra en nauðsynlegra spurninga:

Ó, getur fólk nú átt von á því að vera ákært fyrir að hrækja í áttina að lögreglubíl? Og að hvetja til friðar á gangstétt við Laufásveg, kallar það ekki á ákæru líka? Hvernig er það, er ekki víða verið að krefjast aukinna löggæslu? Og dómstólarnir, eru þeir ekki að drukkna í málum? Gæti hugsast að áherslur lögreglu og ákæruvalds séu í meginatriðum rangar?

Þrátt fyrir góða punkta ber vissulega að leiðrétta Sigurð, því enginn er ákærður fyrir að hrækja í átt að lögreglubíl heldur er meint brot að hafa hrækt á lögreglumann. Það á hins vegar að hafa gerst eftir að annar ákærðu var handtekinn, einmitt fyrir að hrækja í átt að lögreglubíl. Þau atvik sem ákærunni er átt að lýsa gerast öll í kjölfar þeirrar handtöku.

Frétt vefsíðunnar Vísis var frekar neikvæð í garð hinna ákærðu og var til að mynda farið rangt með tengsl þeirra tveggja sem ákærð eru. Einnig var Sunneva titluð mótmælandi en það verður að teljast með öllu móti furðulegt þar sem sjálf ákæran hefur ekkert með mótmæli að gera – að því undanskildu að bæði hin ákærðu mótmæltu væntanlega handtökunum sem um ræðir þegar þær áttu sér stað. Þessu tvennu var reyndar breytt eftir að blaðamanni Vísis hafði verið bent á þær. Ekki er víst hvaðan blaðamaðurinn fékk þessar röngu upplýsingar en óhjákvæmilega kemur lögreglan fyrst upp í hugann.

Að lokum birtist frétt á Smugunni, fréttamiðli Vinstri grænna, og var hún að mestu leyti unnin upp úr yfirlýsingu Stuðningshóps Níumenninganna.

Enn ein pólitísk réttarhöld – Dómari óskar eftir fundi ákærenda og saksóknara

Héraðsdómur Reykjavíkur, kl. 9:15. Tekið fyrir mál ákæruvaldsins gegn Sunnevu Ásu Weishappel og Snorra Páli Jónssyni. Lesið fyrst um málið hér að neðan.

Dómari spyr hvort ákærðu séu mætt, verjandi svarar því játandi. Dómari spyr ákærðu að lögheimili og tjáir þeim að þeim sé ekki skylt að tjá sig fyrir dóminum en kjósi þau að gera það sé þeim skylt að svara satt og greina rétt frá. Dómari biður Sunnevu að taka afstöðu til ákærunnar. Sunneva segist alfarið neita að tjá sig og krefst þess að málinu verði vísað frá. Dómari spyr hvort Sunneva neiti sök, verjandi áréttar frávísunarkröfu.

Verjandi og saksóknari leggja fram gögn til dómara. Dómari leggur til að að verjandi og saksóknari hittist og fari yfir málið í sameiningu, ákæruvaldið meti svo stöðuna í kjölfarið. Krafa um frávísun er bókuð, dagsett í dag. Dómari: „Verjandi ákærðu krefst frávísunar málsins og leggur fram bókun þess efnis. Dómari og sakflytjendur eru sammála um að málinu verið frestað ótiltekið áður en tekin verður afstaða til málflutnings um frávísunarkröfu. Þá er þetta svona, má bjóða ykkur útprentun?“ Saksóknari og verjandi játa. Dómari verður látinn vita síðar í dag hvernig fundi verjanda og sækjanda lyktar. Útprentun afhent.

Þingi slitið.

Níumenningur ákærður á ný – ríkissaksóknari brýtur gegn lögum um meðferð sakamála

Ríkissaksóknari hefur ákært Snorra Pál Jónsson, einn hinna svokölluðu níumenninga, ásamt Sunnevu Weisshappel. Málið var þingfest í Héraðsdómi Reykjavíkur í morgun og krefst Katrín Oddsdóttir, verjandi hinna ákærðu, þess að málinu verði vísað frá sökum þess að það brýtur gegn lögum um meðferð sakamála. Ákæran er dagsett þann 20. janúar 2011 – þriðja og síðasta dag aðalmeðferðarinnar í níumenningamálinu – tæpum tveimur árum eftir að atburðurinn sem ákæran snýr að átti sér stað.

Aðfaranótt hins 21. maí 2009 voru hin ákærðu handtekin við göngu í miðborg Reykjavíkur. Tveir lögreglumenn veittust að Snorra og drógu hann með sér inn í lögreglubíl. Því mótmælti Sunneva og var handtekin í kjölfarið. Annar tveggja lögreglumanna sem að atvikinu komu ritaði frumskýslu málsins um það bil einni klukkustund eftir að handtakan átti sér stað. Auk þess voru hin handteknu yfirheyrð nokkrum klukkutímum síðar og látin laus í kjölfarið. Engin frekari rannsókn á málinu virðist hafa átt sér stað.

Ljóst er að ákvörðun um að kæra hin handteknu var tekin rúmu ári síðar eða í byrjun júlí 2010. Þá gaf hinn lögreglumaðurinn sem kom að handtökunni skýrslu og koma engar nýjar upplýsingar fram í þeirri skýrslu. Hún er einungis örlítið styttri útgáfa af fyrri skýrslunni. Síðari skýrslunni hefur nú verið skotið inn í skjalaskrá ákærunnar og upplýsingar um hana handskrifaðar inn á efnisyfirlit rannsóknargagnanna.

Í 18. grein laga um meðferð sakamála segir að ákærenda beri að hraða meðferð mála eftir því sem kostur er. Í 143. grein sömu laga segir jafnframt að sé maður saksóttur fyrir fleiri en eitt brot skuli það gert í einu máli eftir því sem við verður komið. Augljóst er að meðferð þessa máls var ekki hraðað eftir því sem kostur er og hafa háttsettir menn innan lögreglunnar staðfest að þetta sé óvanalegt.

Regla 143. greinar sakamálalaga er sett til varnar því að sakborningar þurfi að þola það að mál þeirra séu til meðferðar í dómskerfinu í óhóflegan langan tíma með tilheyrandi kostnaði þeirra og óhagræði. Þar sem reglan er sett til hagsbóta sakborningi hefur ákæruvaldið ekki heimild til að kvika frá reglunni til þess að einfalda eigin störf og ekki verður með nokkru móti séð að réttlætanlegt hafi verið að bíða í um 20 mánuði með að ákæra fyrir þau smávægilegu brot er hér um ræðir. Brotin kröfðust hvorki frekari rannsóknar né eru þau þess eðlis að telja verði að varði almannahagsmuni að ákæra fyrir þau.

Samkvæmt 77. gr. og 78. gr. almennra hegningarlaga átti ákærði Snorri Páll Jónsson, og þar með ákærða Sunneva Weishappel, rétt á að gegn honum væri rekið eitt mál í stað tveggja til að koma í veg fyrir að málsókn yrði dregin á langinn á meðan fyrra málið gegn honum var til meðferðar.

Á þeim tímapunkti sem málið virðist hafa verið grafið upp úr skjalaskúffum lögreglunnar voru málaferlin yfir svonefndum níumenningum langt á veg komin. Fjöldi fyrirtaka hafði átt sér stað, meint sönnunargögn höfðu ratað í fjölmiðla og í kjölfarið hafði réttmæti ákærunnar verið dregið í efa vítt og breitt í samfélaginu. Einnig hafði það vakið óhug margra hvernig dómari og dómsstjóri afhentu lögreglunni stjórn á réttarhöldunum og meinaði lögregla meðal annars nokkrum sakborningum aðgang að eigin réttarhöldum.

Þessi staðreynd vekur óhjákvæmilega upp spurningar um ástæður þeirra ákæra sem hér um ræðir en þær snúast um meint brot á 106. grein almennra hegningarlaga og 19. grein sbr. 41. gr. lögreglulaga. Ekkert stóð í vegi fyrir kæru í kjölfar atburðarins hins 21. maí 2009 ef ástæða var fyrir henni. Það að málið sé tekið upp að nýju rúmu ári síðar með engum viðbættum upplýsingum, verður að teljast sérkennilegt og lyktar framkvæmdin af ofsóknum.

Einnig er dagsetning ákærunnar sjálfrar þess eðlis að ekki er komist hjá því að spyrja hvort þannig sé verið að reyna að tryggja að möguleg sakfelling í máli níumenninganna komi til með að hafa refsiþyngjandi áhrif á niðurstöðu þessa máls. Samkvæmt lögum um meðferð sakamála ber ríkissaksóknara að sækja málin saman. Þessum lögum er hér ekki framfylgt og krefjumst við þess að málinu verði samstundis vísað frá.

Stuðningshópur Níumenninganna

Dómsuppsaga í máli Níumenninganna, miðvikudaginn 16. febrúar

Miðvikudaginn næstkomandi, hinn 16. febrúar 2011, verður dómsuppsaga í máli ríkisins gegn níumenningunum. Hún fer fram kl. 08:30 í sal 102, Héraðsdómi Reykjavíkur. Fjölmennið!
________________________________________________________________________________

This coming Wednesday, February 16th 2011, the sentencing in the court case against the Reykjavík Nine will take place in Reykjavík’s Distric Court, room 102, at 08:30. Be there, all of you!

Ákæruvaldið gegn Lalla sjúkraliða -aftur

Í dag var tekið fyrir í Héraðsdómi Reykjavíkur mál ríkisins gegn Lárusi Páli Birgissyni, sjúkraliða og friðarsinna, sem var handtekinn í nóvember síðastliðnum fyrir að standa á gangstéttinni fyrir framan bandaríska sendiráðið. Lárus er jafnan kallaður Lalli og verður það hér eftir í umfjöllun á þessari síðu. Þetta er í annað sinn sem Lalli er ákærður fyrir að standa á gangstéttinni fyrir framan bandaríska sendiráðið. Hann var sakfelldur í fyrra skiptið en ekki gert að sæta refsingu. Það að ekki var dæmd refsing notaði svo hæstiréttur sem átyllu til að taka málið ekki fyrir.

Rétt er að taka fram að gangstéttin fyrir framan sendiráðið er utan lóðamarka þess og því engin lagaleg heimild fyrir því að banna fólki að standa á henni.

Hópurinn sem bloggaði úr réttarhöldunum yfir nímenningunum ætlar að blogga um þetta mál og önnur pólitísk dómsmál á næstunni.

Héraðsdómur Reykjavíkur, kl.13:35.

Arngrímur Ísberg, héraðsdómari, tekur til máls og býður Lalla að taka afstöðu til ákærunnar, þ.e. að lýsa sig sekan eða saklausan. Lalli neitar því á þeim forsendum að honum sé það ófært þar sem ákæran sé svo illa rökstudd að ómögulegt sé að skilja efnisatriði hennar. Lalli hefur ákveðið að verja sig sjálfur. Lalli segir annmarka vera á ákærunni og spyr út í hana en Arngrímur dómari bannar þær spurningar. Arngrímur dómari spyr hvort Lalli hafi í hyggju að krefjast frávísunar málsins sem hann segist fastlega gera ráð fyrir en vill fá að spyrja spurninga sem varða ákæruna.

Lalli gerir athugasemdir við orðalag í ákærunni og fer fram á að sjá sönnunargögn fyrir því að hann hafi verið að mótmæla á gangstéttinni. Saksóknari fellur í kjölfarið frá orðalaginu. Lalli fer fram á að ákæran verði orðuð svo að hann hafi staðið á almannafæri.

Saksóknari segir meint brot engu að síður snúa að broti á lögreglulögum. Lalli krefst þess að fá upplýsingar um hvernig allsherjarreglu og almannafrið hafi verið raskað með því að hann stæði á gangstétt en dómari hafnar þeim spurningum og áréttar að ákæruatriðin snúi að því að gegna ekki fyrirmælum lögreglunnar. Lalli veltir fyrir sér hvaða áhrif það hafi ef fyrirmæli lögreglu tiltekinn dag voru ólögleg og handtakan í kjölfar þeirra líka. Dómari segist gera ráð fyrir að ef sú sé raunin verði Lalli fundinn sýkn saka.

Arngrímur dómari segist svo bóka að ákærði neiti sök. Lalli gerir athugasemd við það og segist neita að tjá sig, enda sé honum ómögulegt að taka afstöðu til óskýrrar ákæru. Arngrímur bókar að ákærði neitar að tjá sig og að hann hafi í hyggju að verja sig sjálfur, honum sé það heimilt samkvæmt 29. grein sakamálalaga.

Dómari spyr Lalla hvort hann ætli að skila greinargerð, Lalli fer fram á frest til þess. Arngrímur dómari leiðbeinir Lalla þá um formhlið málsins og útskýrir að í ákærunni verði að koma fram fimm atriði. Fyrst nefnir hann afstöðu til ákærunnar (þegar hér er við sögu komið reynir Lalli að koma á framfæri athugasemd en Arngrímur dómari skipar honum að þegja þegar dómarinn tali, annars skilji hann ekki). Ennfremur þurfa að koma fram hvaða kröfur eru gerðar (þ.e. krafa um frávísun eða sýknudóm), málavextir og ástæður þess að rétt sé að vísa málinu frá dómi eða sýkna Lalla af ákærunni. Að lokum þarf að koma fram í greinargerðinni hvort og hvaða vitni Lalli hyggst leiða fyrir dóminn.

Arngrímur dómari spyr Lalla hve langan frest hann þurfi til að skila greinargerðinni. Lalli tekur fram dagbókina sína og fer fram á frest til 9. mars, það finnst bæði Arngrími og saksóknara full langur tími. Lalli útskýrir að hann sé upptekinn við vinnu á næstu vikum, það finnst Arngrími ekki skipta máli, Lalli segir starf sitt snúa að almannahagsmunum og öryggi lýðsins, Arngrímur dómari lætur sér það í léttu rúmi liggja. Lalli segir að dómari hafi ekki sagt sér neitt nýtt í dag en að hann hafi ekki hlustað á sig. Arngrímur dómari segir að það sé rétt, hann muni ekki hlusta fyrr en Lalli hafi tekið afstöðu til ákærunnar. Lalli segist lengi hafa leitað að lögum sem réttlæta fyrirmæli lögreglu og það að hann hafi verið handtekinn fyrir að standa á gangstétt tiltekinn dag en sú leit hafi ekki borið árangur. Arngrímur dómari segist ekki fara út fyrir það sem stendur í ákærunni og bendir jafnframt á að ef þetta sé raunin geti málið verið ónýtt af hálfu saksóknara en nú sé ekki tíminn til að útkljá það.

Lalli endurtekur að hann geti ekki tekið afstöðu til ákærunnar þar sem hún sé illa rökstudd.

Að lokum er ákveðið að málið verði næst tekið fyrir 10. mars, kl. 9:15 í dómssal 201. Arngrímur dómari segir við Lalla að það sé mjög mikilvægt að hann mæti þann dag, sem Lalli segist gera sér grein fyrir, annars verði málið dæmt sem útivistarmál, þ.e. að Lalla fjarverandi.

Dómari þakkar fyrir komuna og segir fólki að flýta sér út þar sem komið sé að næsta máli á dagskrá.

Lárus Páll og löggan við bandaríska sendiráðið, rétt fyrir handtöku (Birt með góðfúslegu leyfi ljósmyndara DV)

Fjórmenningarnir frá Þessalóniku er frjálsir! – Einu máli lokið, önnur taka við

Fjórmenningarnir frá Þessalóniku (Thessaloniki 4), sem við höfum fjallað um hér á síðunni, hafa nú allir verið sýknaðir af öllum kærum að undanskildinni einni smávægilegri. Áfrýjun þeirra vegna fyrri dóma, sem þeir hlutu vegna mótmæla sinna gegn ráðstefnu Evrópusambandsins árið í Þessalóniku 2003, var tekin fyrir af grískum dómsstólum nú í janúar.

Fjórmenningarnir eru því frjálsir en sitja eftir með dóm fyrir að óhlýðnast fyrirskipunum lögreglu. Það er álitinn smáglæpur og hlutu fjórmenningarnir 6 mánaða skilorðsbundið fangelsi fyrir vikið. Þar sem fjórmenningarnir sátu í sex mánuði í fangelsi árið 2003 var ljóst að grískir dómstólar gætu ekki sýknað þá af öllum kæruliðum – eitthvað þurfti til að réttlæta frelsisskerðinguna árið 2003.

Þá er einu máli lokið og önnur taka við. Nú bíðum við eftir niðurstöðu dómara héraðsdóms Reykjavíkur í máli níumenninganna og í mars verður tekið fyrir mál Bandaríska ríkisins gegn Jason Slade, en um það mál höfum við einnig fjallað hér á síðunni. Við munum auðvitað fylgja því eftir, sem og nýjum málum hér á landi sem sagt verður frá hér á næstu dögum.

Hörður Torfason biður forseta Íslands að náða níumenningana

Á athöfn sem fram fór í ráðhúsi Reykjavíkur mánudaginn 31. janúar sl. – þar sem ýmsum grasrótarhópum var veitt þakklætisorða fyrir starf sitt í þágu samfélagsins – las Hörður Torfason upp úr bréfi sem hann sendi á forseta Íslands og hvatti hann til að beita sér fyrir því að níumenningarnir verði sýknaðir, komi til þess að þeir verði dæmdir. Hörður hvatti einnig alla viðstadda að gera hið sama.

Hér að neðan má sjá myndbandsupptöku af Herði þar sem hann les upp úr bréfi sínu.

Í dómsalnum

Lesandi síðunnar benti okkur á eftirfarandi brot úr myndinni The Clan – Tale of Frogs (1984) eftir finnska kvikmyndargerðarmanninn Mika Kaurismäki.

Samstöðutónleikar í Grenoble, Frakklandi

Í gærkvöldi fóru fram tónleikar til suðnings níumenningunum í Polotti squatinu í Grenoble, Frakklandi. Samkvæmt tónleikahöldurum komu yfir hundrað manns á tónleikana þar sem nokkrar hljómsveitir spiluðu, matur borinn fram og fjallað um dómsmálið. Hér að neðan er veggspjald sem búið var til og hengt upp fyrir tónleikana.

Ofsóknir í nafni þjóðarinnar

Þessi grein Sigmundar Einarssonar, jarðfræðings, birtist í dag á Smugunni og vefsíðu Saving Iceland.

Mér ofbýður hvernig níu einstaklingar sæta nú ofsóknum af hálfu okkar sem lítum á okkur sem íslenska þjóð. Ríkissaksóknari krefst fangelsisvistar fyrir málamyndasakir tengdar búsáhaldabyltingunni. Þetta er fólk sem hefur það eitt til saka unnið að hafa verið óánægt með stöðu mála í þjóðfélaginu þegar efnahagskerfið hrundi og hafði kjark til að tjá skoðanir sínar opinberlega. Hvernig í ósköpunum getur það gerst að ríkissaksóknari fari þannig offari gegn venjulegu fólki í nafni íslensku þjóðarinnar? Æðsti handhafi ákæruvalds í landinu hefur sýnilega misskilið hlutverk sitt.

Atburðurinn í þinghúsinu

Í stuttu máli varð sá atburður þann 8. desember 2008, í hita búsáhaldabyltingarinnar, að hópur fólks, um 30 manns, fór inn í Alþingishúsið meðan á þingfundi stóð. Þinghúsið virðist hafa verið lokað almenningi og ekki ætlast til að áheyrendur væru á pöllum. Til ryskinga kom þegar þingverðir og lögregla ruddu fólkinu út úr húsinu.

Krafa um rannsókn

Skrifstofustjóri Alþingis, sem starfar í umboði forseta Alþingis, mun strax hafa farið fram á að málið yrði rannsakað af lögreglu og vísað til 1. mgr. 100. gr. almennra hegningarlaga sem fjallar um árás á Alþingi. Lagagreinin hljóðar svo: Hver, sem ræðst á Alþingi, svo að því eða sjálfræði þess er hætta búin, lætur boð út ganga, sem að því lýtur, eða hlýðir slíku boði, skal sæta fangelsi ekki skemur en 1 ár, og getur refsingin orðið ævilangt fangelsi, ef sakir eru mjög miklar (almennra hegningarlög nr. 19/1940, með síðari breytingum, 1. mgr. 100. gr.).

Skrifstofustjóra Alþingis, Helga Bernódussyni, virðist hafa verið mikið í mun að koma mótmælendum bak við lás og slá. Varla hefur Helgi lagt fram svo alvarlegar ásakanir nema í samráði við forseta þingsins, á þessum tíma Sturla Böðvarsson. En hvaða heilvita fólki dettur í hug að fólkið hafi ráðist á Alþingi þannig að sjálfræði þess hafi verið hætta búin? Halda þeir virkilega að fólkið hafi farið inn í þinghúsið til að tjóðra þingmenn eða dreita þá inni?

Rannsókn lögreglu

Lögregla rannsakaði málið og komst að þeirri niðurstöðu að ekki væri ástæða til að gefa út ákæru. Alþingi og sjálfræði þess var sem sagt ekki hætta búin að mati lögreglu.

Ákæra ríkissaksóknara

Ríkissaksóknari sem lögum samkvæmt er æðsti handhafi ákæruvalds í landinu mun hafa farið yfir rannsókn lögreglunnar og komist að allt annarri niðurstöðu. Hann ákvað að ákæra níu manns af um 30 og byggði ákæruna m.a. á áðurnefndri 1. mgr. 100. gr. almennra hegningarlaga. Síðar kom í ljós að ríkissaksóknari var alls kostar vanhæfur í málinu vegna fjölskyldutengsla við þingvörð sem meiddist lítillega í ryskingum við „innrásarliðið“. Þetta er óskiljanleg og forkastanleg handvömm af hálfu æðsta ákæruvalds ríkisins. Téður þingvörður reyndist vera mágkona ríkissaksóknara. Ríkissaksóknari heitir Valtýr Sigurðsson.

Ákæra setts ríkissaksóknara

Í kjölfarið var settur sérstakur ríkissaksóknari til að fjalla um málið. Það breytti reyndar engu. Nýr saksóknari komst að nánast sömu niðurstöðu og hinn fyrri. Sömu ákærur voru lagðar fram gegn sömu einstaklingum. Settur ríkissaksóknari í málinu er Lára V. Júlíusdóttir hrl.

Ofsóknir og áhrif á þolendur

Ákæran sem ríkissaksóknari lagði fram gegn níu einstaklingum er í engu samræmi við alvarleika brotsins ef brotið var þá nokkurt. Níu einstaklingar og fjölskyldur þeirra sæta ofsóknum af hálfu ákæruvaldsins í nafni íslensku þjóðarinnar og standa nú frammi fyrir hótunum um fangelsisvist með ærnum lögfræðikostnaði. Hvert er siðferði þeirra embættismanna sem skirrast ekki við að setja lífshamingju fjölda einstaklinga að veði þegar kemur að því túlka einfaldan lagabókstaf? Er einhver ávinningur af slíku framferði? Verði einhverjir níumenninganna fundnir sekir er lágmarksrefsingin fyrir þennan þátt ákærunnar eins árs fangelsisvist. Og hámarksrefsing er 16 ára fangelsisvist. Hér gerir ríkissaksóknari aðför að venjulegu fólki í nafni Þjóðarinnar. Fólki sem hefur það eitt til saka unnið að vera tilbúið til að sýna í verki óánægju sína með efnahagshrunið og þrásetu ríkisstjórnar Sjálfstæðisflokks og Samfylkingar. Hver eru skilaboð réttarríkisins til þessa fólks? Fjórir einstaklingar, þ.e. skrifstofustjóri Alþingis, forseti Alþingis, ríkissaksóknari og settur saksóknari, hafa lagt sig fram um að þjarma að þessum níu einstaklingum þannig að líf þeirra og fjölskyldna þeirra má heita lagt í rúst, a.m.k tímabundið. Og hver er tilgangurinn? Það er mér hulin ráðgáta.

Hver er hann þessi ríkissaksóknari

Ríkissaksóknari var ósáttur við niðurstöðu lögreglunnar. Hér virðist hann hafa séð sóknarfæri til að koma höggi á fulltrúa skrílsins á Austurvelli. Hvaða maður skyldi þetta vera sem stjórnvöld (Björn Bjarnason þáverandi dómsmálaráðherra) hafa treyst fyrir valdi til að ráðskast með líf einstakra þjóðfélagsþegna á þennan hátt? Maður skyldi ætla að þetta væri traustur maður með mikla reynslu og flekklausan feril. Skyldi hann standast skoðun? Kannski samkvæmt lögum en hann stenst ekki mína skoðun.

Haustið 1974 hvarf nágranni foreldra minna suður í Keflavík, hægátur maður sem lítið fór fyrir. Fljótlega eftir hvarfið gerðist löglærður fulltrúi bæjarfógetans í Keflavík tíður gestur í fréttatímum sjónvarps. Ungum lögfræðingi, Valtý Sigurðssyni, hafði verið falið að stjórna rannsókn á mannshvarfinu. Skemmst er frá því að segja að á skömmum tíma þróaðist þetta mannshvarf í einhverja viðamestu morðrannsókn á Íslandi á síðustu öld, en einn af hápunktum rannsóknarinnar var afhjúpun leirstyttu af grunuðum manni í beinni útsendingu sjónvarps. Tími framsækinna glæparannsókna virtist runninn upp. En þrátt fyrir tilþrifin miðaði rannsókninni lítið. Málið var síðan tekið úr höndum fulltrúans og legáta hans og fært í hendur saksóknara í höfuðborginni. Þar var haldið áfram á sömu braut og bætt um betur en án árangurs. Að lokum var þýskur eða svissneskur rannsóknarlögreglumaður á eftirlaunum fenginn til að ljúka málinu og nokkur ungmenni voru dæmd til langrar fangelsisvistar fyrir óupplýst mannshvarf. Þörfinni fyrir refsingu hafði verið svalað. Viðamikil og líklega tilhæfulaus glæparannsókn sem Valtýr Sigurðsson hóf haustið 1974 varð til þess að eyðileggja líf nokkurra einstaklinga. Svonefnt Geirfinnsmál hefur æ síðan verið blettur á íslensku réttarfari og upphafsmaðurinn hefur greinilega ekkert lært. Hann er enn við sama heygarðshornið. Hvernig datt mönnum í hug að gera þennan mann að ríkissaksóknara?

Hæfi setts saksóknara

Hvernig í ósköpunum skyldi standa á því að settur saksóknari hagar sér alveg eins og sá fyrri? Og hver er þessi setti saksóknari? Það mun hafa verið Ragna Árnadóttir þáverandi dómsmálaráðherra og núverandi skrifstofustjóri Landsvirkjunar (og líklegt forsetaefni skv. Bergsson & Blöndal á Rás tvö um síðustu helgi) sem valdi Láru V. Júlíusdóttur hæstaréttarlögmann til starfans. Lára þessi var aðstoðarmaður Jóhönnu Sigurðardóttur í félagsmálaráðuneytinu 1988-1989 en þessi sama Jóhanna var einnig félagsmálaráðherra í þeirri ríkisstjórn sem níumenningarnir voru að mótmæla í þinghúsinu. Þetta finnst mér kappnóg til að gera Láru vanhæfa til starfans en hún er auk þess fulltrúi Samfylkingarinnar í stjórn Seðlabanka Íslands og jafnframt stjórnarformaður.

Lára og leirstyttan

Lára hefur a.m.k. einu sinni áður gegnt starfi setts saksóknara. Á árunum 2001-2003 fékk hún það hlutverk að fara ofan í saumana á hluta þeirrar rannsóknar sem núverandi ríkissaksóknari stýrði í mannshvarfsmálinu í Keflavík forðum. Lengi hafði leikið grunur á að fyrrnefnd leirstytta hefði verið gerð eftir ljósmynd af tilteknum manni. Sá maður vildi láta kanna hvort grunurinn um að mynd af honum hefði verið höfð til hliðsjónar við gerð styttunnar enda hafði hann sætt löngu gæsluvarðhaldi vegna málsins. Í stuttu máli sagt mun Lára hafa komist að þeirri niðurstöðu tæpum 30 árum eftir gerð leirstyttunnar að ekkert hefði komið fram við rannsóknina sem benti til þess að rannsóknaraðilar hafi ætlað sér að láta styttuna líkjast manninum. Málið var því úr sögunni þrátt fyrir að upplýsingar lægju fyrir um að lögreglan í Keflavík hefði verið að föndra með mynd af manninum nokkru fyrir gerð leirstyttunnar (sbr. http://www.mal214.com/urlausn/UHC9.html).

Þrátt fyrir niðurstöðu Láru finnst mér Valtýr Sigurðsson ekki hafa komist frá þessu máli með hreinan skjöld. En niðurstaða setts saksóknara nægði til þess að nú sitjum við  uppi með téðan Valtý í embætti ríkissaksóknara. Þessi tengsl milli ríkissaksóknara og setts saksóknara geta vart talist heppileg.

Ólykt af réttarkerfinu

Það er eins og ósýnilegir þræðir liggi um réttarkerfið. Mér er reyndar engan veginn ljóst hvort eða hvar togað er í spotta en það er eins settur saksóknari stjórnist af sams konar öflum og Valtýr Sigurðsson. Og ég fæ ekki betur séð en að Lára V. Júlíusdóttir vinni nú hörðum höndum að því að leggja lögmannsferil sinn í rúst með þeim málflutningi sem hún hefur viðhaft í héraðsdómi undanfarið. Hvað veldur? Hvað hefur rekið settan saksóknara til að éta upp vitleysuna eftir Valtý Sigurðssyni? Það er ofvaxið mínum skilningi. Það er eittvað mikið bogið við það réttarkerfi sem birtist okkur í níumenningamálinu. Það er eins og einhver dulinn hópur í þjóðfélaginu þurfi að svala þörf sinni fyrir refsingar til handa fólki sem ekki situr og stendur eins og hópurinn vill. Ég hef á tilfinningunni að búum við rotið réttarfar.

Sigmundur Einarsson, jarðfræðingur

Einbeittur brotavilji Alþingis

Fyrir skömmu birtist þessi grein eftir Jón Guðmundsson á Eyjunni.

Einbeittur brotavilji Alþingis

Í síðustu viku lauk réttarhöldum yfir níu einstaklingum sem ákærð eru fyrir tilraun til valdaráns. Já, við skulum nota orðalag sem allir þekkja. Verið er að ákæra eftir 100. gr hegningarlaga sem segir: „Hver, sem ræðst á Alþingi, svo að því eða sjálfræði þess er hætta búin …“ og er varla hægt að skilja greinina öðruvísi en að níu einstaklingar af þeim u.þ.b. 30 sem héldu leið sína á þingpallana þennan dag hafi ákveðið að gera tilraun til að taka Alþingi á sitt vald, þ.e. svipta það sjálfræði sínu. Það hlýtur að vera í fyrsta skipti í ritaðri sögu að níu óvopnaðir einstaklingar geri tilraun til að ná völdum án þess að beita né hóta ofbeldi. Það sem næst þessu kemst hlýtur að vera yfirtaka Jörundar hundadagakonungs, sem þó tók einn mann í gíslingu.

En á hverju byggir þá saksóknari mál sitt?

Málflutningur Láru V. Júlíusdóttur er byggður á meintu ofbeldi níumenningana gegn valdstjórninni og starfsmönnum Alþingis, í þeim tilgangi að komast að þingmönnum og ógna þar með sjálfræði alþingis. Mikill sannfæringarkraftur hlýtur að vera nauðsynlegur ef valdaránið á að takast með því eingöngu að lesa yfirlýsingu frá þingpöllunum, óvopnuð og án hótana um ofbeldi. Til að ná völdum hljóta þau að hafa þurft að komast inn í þingsalinn sjálfan og ná yfirráðum yfir bæði alþingismönnum og þinginu en af öllum þeim lögreglumönnum og þingvörðum sem saksóknari boðaði til yfirheyrslu (alls var 21 vitni boðað) eru aðeins tvö vitni sem minnast á millihurðina inn í þingsalinn. Helgi Bernódusson skrifstofustjóri Alþingis, sem „sá ekki níumenningana“ heldur „var óbeint vitni að komu þeirra í húsið“ eins og segir í vitnisburði hans og Einar K. Guðfinnsson, þingmaður sjálfstæðisflokksins, en erfitt er að taka mark á honum því svo virðist sem atburðurinn vaxi honum í augum í hvert sinn er hann minnist á hann, frá því að vera „strákur sem birtist þarna með einhver læti“ og honum „brá ekkert sérstaklega“ í viðtali skömmu eftir atburðinn, yfir í að hafa verið „brugðið“ í réttarsal tveimur árum síðar. Daginn eftir á bloggsíðu sinni var hann viss um að til hefði staðið að „hertaka þingið“ og „hefði þá ekki þurft að spyrja að leikslokum“.

Hvað hefur Lára eiginlega í höndunum til að kæra samkvæmt 100. grein?

Það fór hálfur dagur í að yfirheyra lögreglumenn og í vitnisburði þeirra kemur fram að enginn lögreglumaður veit hver var við stjórn þennan dag né var fólkinu skipað með skýrum hætti að fara út úr húsinu. Málflutningur Láru færðist mjög snemma frá umræðunni um tilraun til valdaráns yfir í átök milli lögreglu og fólks í stigagangi Alþingis þar sem lögreglan virðist hafa ráðist að fólki án þess að gefa því boð um að yfirgefa húsið og jafnvel komið í veg fyrir að fólk kæmist út. Ragnar Aðalsteinsson, verjandi fjögurra þeirra ákærðu, tekur það fram í málflutningi sínum að óhlýðni við valdboð komi oft fyrir dóma og sé það talin nokkuð örugg sakargift því dómstólar virðast ekki telja að það skipti máli hvort valdboðið sé löglegt eða ekki.

Til samanburðar má taka mál Lárus Páls Birgissonar þar sem hann er handtekinn árið 2009 fyrir að hlýða ekki fyrirmælum lögreglu. Lárus stóð í almannarými, á gangstétt á Laufásvegi, með pappaspjald sem á stóð „Elskum friðinn“. Ástæðan fyrir handtökunni var sú að hann var staðsettur fyrir framan Bandaríska sendiráðið sem taldi ógn stafa af Lárusi og hringdi á lögregluna í þeim tilgangi að láta fjarlægja hann af stéttinni.

Lögregla og sérsveit gekk hart að fólki sem mótmælti friðsamlega við Kárahnjúka. Lögreglan vísaði í 15. grein lögreglulaga. Hún taldi að fólkið væri ógn við almannafrið og alsherjarreglu.

Íslensk yfirvöld meinuðu friðarsinnum úr hreyfingunni Falun Gong inngöngu í landið við heimsókn Kínaforseta árið 2002. Að beiðni kínverskra yfirvalda voru meðlimir hreyfingarinnar handteknir og færðir í gæslu við komu sína til Keflavíkur. Íslensk yfirvöld töldu að hreyfingin yrði ógn við allsherjarreglu þrátt fyrir orðspor hennar um hið gagnstæða.

Í máli níumenningana voru send árásarboð frá Alþingi sem notuð eru þegar um vopnaða árás er að ræða. Yfirmaður öryggisgæslu Alþingis taldi að hættu stafaði af gestunum. Sumir þingverðir urðu skelkaðir vegna þess að gestirnir lutu ekki almennum reglum um klæðaburð og aðrir opinberuðu fordóma sína með vitnisburði eins og: „við hleypum ekki svona fólki inn“.

Ef handhafar valds geta svipt fólki frelsi sínu vegna huglægs mats, sem oft virðist taka mið af klæðaburði og útliti, með því að vísa í 15. grein um ógn við almannafrið og allsherjarreglu þá virðist skoðanafrelsi fólks á Íslandi og réttur til að láta þær í ljósi að vera að taka ógnvænlega stefnu.

Orð hafa merkingu

Hvergi ofangreindum dæmum er mat á aðstæðum byggt á hlutlægum atriðum eins og t.d. vopnaburði eða hótunum um ofbeldi. Matið er huglægt í alla staði og verður þess vegna ávallt orð gegn orði. Einkaréttur á valdbeitingu og frelsissviptingu sem lögreglan hefur samkvæmt lögum, virðist því ekki lúta neinum skráðum reglum. Þess í stað er um að ræða einhverskonar huglægt mat sem lögreglan sjálf skilreinir og dómsstólar draga ekki í efa.

Í níumenningamálinu notuðu lögreglumenn og þingverðir í sífellu orðið að „ryðjast“. Ragnar Aðalsteinsson bendir á að orðið „ryðjast“ og „ruddust“ kemur nokkur hundruð sinnum fyrir í málsgögnum. Upptakan sýnir hinsvegar hið gagnstæða. Þau gengu inn í húsið og samkvæmt vitnisburði lögreglu og þingvarða þá voru þau stöðvuð í stigaganginum. Enginn ruddist þar framhjá.

Að leggja fram kæru á hendur níu einstaklingum um tilraun til valdaráns virðist vera svo fyrirhafnarlaust af hálfu skrifstofu Alþingis. Sjálfsöryggið er svo uppmálað að þegar yfirmaður öryggisgæslu er spurður út í afhverju hann hafi leyft upptökunni úr eftirlitsmyndavélum að eyðast sjálkrafa að 10 dögum liðnum, að frátöldum 2,33 mínútna hluta þess þá svarar hann: „Ég hygg að menn hafi fyrst og fremst verið með áhuga á þessum hluta atburðarins.“ Ef annar hluti upptökunnar hefði styrkt málstað skrifstofu Alþingis þá hefði hann einnig verið notaður. Einmitt þess vegna er ljóst að restin af upptökunni veikti málstaðinn sem sýnir einbeittan brotavilja Alþingis þegar það ákvað að eyða sönnunargögnunum.

Alvarlegt fordæmi

Málið fór af brautarteinunum strax á fyrsta degi réttarhaldanna um leið og fyrsti lögregluþjónninn var yfirheyrður. Þá fór málaflutningurinn að snúast um mótþróa við handtöku annars vegar og ólöglega valdbeitingu á fólki sem hefur stjórnarskrárvarinn rétt til að fara á þingpallana hinsvegar. Þetta er haugur af ákærum þar sem 100. greinin er sú alvarlegasta. Hún stendur á brauðfótum bökuðum úr eyddum sönnunargögnum og misræmi í vitnisburði starfsfólks þingsins. Hvers vegna var henni haldið til streitu og hvaðan kemur þrýstingurinn? Hverjir njóta góðs af því að þessir níu einstaklingar séu bak við lás og slá næstu 16 árin? Hvaða breytingar munu eiga sér stað í okkar samfélagi ef þau verða fundin sek um valdarán sem aldrei var framið né stóð til að fremja?

Ef hægt er að teygja lögin á þann hátt að heimsókn á þingpalla leiði til sakfellingar fyrir tilraun til valdaráns þá er komið alvarlegt fordæmi fyrir því að valdhafar á Íslandi geti áreynslulaust notfært sér dómstóla til að koma frá fólki sem það telur ógn við valdastöðu sína.

Umfjöllun á vefritinu Hugsandi

Í dag birtist umfjöllun um mál nímenninganna undir yfirskriftinni „Glæpavæðing mótmæla“ á vefritinu www.hugsandi.is. Þar segir meðal annars:

Í máli hinna svokölluðu níumenninga, sem sakaðir eru um að hafa ráðist á alþingi, er mörgum athyglisverðum spurningum velt upp. Til að mynda er velt upp þeirri spurningu hvort skylda fólks til að hlýða valdi, þó um ósanngjarnt vald sé að ræða, sé yfirsterkari skyldu fólks til að hlýða sannfæringu sinni um hvað sé rétt og hvað sé rangt. Í lokaræðu sinni vísar Ragnar Aðalsteinsson, verjandi nokkurra af níumenningunum, til Nürnberg réttarhaldanna, þar sem fólk var sakfellt fyrir að hafa hlýtt fyrirmælum, vegna þess að fyrirmælin voru ólögmæt.

Einnig ræðir höfundur um hugmyndir fræðimanna um andóf, þar sem bent er á að andófi sé venjulega skipt í tvo hluta, lögmætt og viðurkennt andóf annars vegar og svo ólögmætt andóf hins vegar, sem talið er ógna valdinu:

Með þessari skiptingu andófs í lögmætt og ólögmætt, samkvæmt skilgreiningu valdsins, hættir umræðan fljótt að snúast um það hverju var mótmælt og fer að snúast um það hvernig það var gert. Með því móti er hægt að afvegaleiða umræðuna þannig að hún hætti að snúast um þá siðferðilegu afstöðu fólks að gera það sem því þyki rétt, þó það geti þótt ókurteislegt, vandræðalegt eða jafnvel hættulegt. Flest sú barátta sem okkur þykir réttmæt nú var á sínum tíma álitin ólögmæt.

Í umræðunni um lögmæti mótmæla má oft heyra: „En hvað ef rasistar myndu beita sömu aðferðum, væri það þá í lagi?“ Með því er kastljósinu beint frá því hverju er verið að mótmæla og er þess í stað snúið að því hvernig það er gert. Rétturinn til mótmæla snýst um rétt hins vanmáttuga gegn hinum volduga og um hann þarf að standa vörð. Þessi réttur snýst ekki um það að maður geti nýtt sér hann til að boða kúgun á öðrum einstaklingum. Í raun má setja þetta í samhengi við réttinn til tjáningar, málfrelsið, sem ætlað er að koma í veg fyrir að handhafar valds hefti tjáningarfrelsi einstaklinga. Rétturinn til tjáningar snýst ekki um það að einstaklingar geti boðað kúgun, vanvirðingu eða ofbeldi gegn öðrum hópum fólks, þó hann virðist í auknum mæli vera túlkaður á þann hátt.

Í greininni er einnig rætt um þá taktík yfirvalda að ákæra einungis örfáa einstaklinga úr fjöldahreyfingum og möguleg áhrif sem sakfellingin myndi hafa á samfélagið og framtíð mótmæla hér á landi.

Greinina má nálgast í heild sinni hér.

Samstaða í New York

Í gær barst okkur bréf þess efnis að á öðrum degi réttarhaldanna yfir níumenningunum hafi fólk safnast saman við ræðismannaskrifstofu Íslands í New York til að mótmæla þeim pólitísku ofsóknum sem dómsmálið er. Í stað þess að þýða bréfið eða hluta þess birtum við það í heild sinni og á ensku hér að neðan, auk mynda sem fylgdu því.

Greetings from New York! We had a wonderful time showing our solidarity with the Reykjavik 9 on Wednesday, the second day of trial in Iceland. At noon, we gathered at the New York City Icelandic Consulate, located in the heart of capitalist midtown Manhattan, chanted “Solidarity with the Reykjavik 9!

Trial continues today! We are watching!” and handed out information sheets to passersby. We received a great response from on-lookers, many of whom were very sympathetic! We say that we stand in the ranks of the thousands who have signed on to an open letter to the Icelandic Parliament, stating that they are in full support of the actions of the Reykjavik 9! We state unequivocally as concerned individuals that we support the events of 8

December, 2008 where following a period of complete economic meltdown, a group of compassionate activists boldly entered the Parliament building and read a petition calling for the Parliament’s resignation! We say: Arrest the financiers for market manipulation, not ordinary individuals expressing their concern over their own futures. This trial is nothing short of a debacle and is truly a pathetic joke. The whole world is watching!

Solidarity with the people of Iceland and the Reykjavik 9!

Útvarpsviðtöl – Víðsjá og Síðdegisútvarpið

Fimmtudaginn 13. janúar fóru fram tónleikar á skemmtistaðnum Nasa til stuðnings níumenningunum. Samdægurs var fjallað um málið í tveimur þáttum Ríkisútvarpsins og talað við stuðningsmenn níumenninganna sem jafnframt skipulögðu tónleikana. Við höfum nú fengið upptökunar í hendurnar.

Hér má hlusta á umfjöllun Síðdegisútvarpsins:

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

Og hér er umfjöllun í þættinum Víðsjá:

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

Guardian fjallar um nímenningana

The Reykjavik Nine committed no crime

The Reykjavik Nine committed no crime

Nine protesters on trial for entering the Iceland parliament may be jailed despite a lack of evidence against them

Nine people went on trial in Iceland last week, charged with threatening the country’s parliament – a charge that has only been used once before and that carries a maximum life sentence. They were among 30 demonstrators who entered the parliament building via the visitors’ door during a small protest in December 2008 at a time when thousands of Icelanders took to the streets to express their outrage at the government’s part in the financial crisis.

Several precedents of vocal protests on the public balcony of parliament can be found, one of which a current MP, Össur Skarphéðinsson, organised and attended in 1976. No one has been charged for taking part in such action before – not even the group who donned army camouflage and carried replica machine guns to protest against Iceland’s decision to join the EEA in 1993.

The Reykjavik Nine are charged with a violation of a paragraph that falls under the article on terrorism in the Icelandic penal code, entitled “Attack on Parliament”. In April 2005 the United Nations Human Rights Committee complained of too broad and obscure a definition of terrorism in the code. It might, the committee said, “encompass and consequently jeopardise legitimate activity in a democratic society, in particular participation in public demonstrations”.

Now these concerns have been vindicated. If we assume the law on justice to be coherent, attacks on parliament should be interpreted as a more serious crime than terrorism: there is a minimum sentence for an attack on parliament, while there is none for terrorism. However, there is no sustainable evidence of intent of any kind of attack in the case against the Reykjavik Nine, nor of any violent behaviour or even threat of violence.

The evidence amounts to nothing more than the fact that on 8 December 2008, 30 people tried to go up to the public balcony of parliament to protest, and one of them managed to say a few words from it. From this group nine individuals were picked and charged at random.

During the trial at Reykjavik’s district court last week, a group of Reykjavik Nine supporters transcribed the whole trial in a live blog. This has never been done before in Iceland, but it proved necessary, as the local media had mostly shunned the story until the trial began and relied on statements from parliament and the police authorities, which brought the action. The live blog enabled the public to read what was actually happening during the trial.

Reflecting the shock and dismay among the public at the lack of evidence and reliable testimony, the Icelandic prime minister, Jóhanna Sigurðardóttir, expressed her sadness at the proceedings on her Facebook profile during the trials. Possibly the most embarrassing moment of the trial was an admission by the parliamentary security manager, Guðlaugur Ágústsson. Ágústsson testified that on his own initiative he decided to copy only a fraction of the proceedings from CCTV cameras, knowing full well that the rest would soon be automatically wiped.

As the defence pointed out, the prosecution did not even manage to establish that all the accused had ever been inside the parliament building, let alone on the day in question. What the trial – and a ruling will be issued within four weeks – did establish was a deeper and more widespread understanding of the fact that the prosecution has no prima facie case. The crime the Reykjavik Nine are accused of was never committed, and there is no evidence to suggest anyone intended to commit it.

    Einar og árásin

    Eftirfarandi klausa um þingmanninn Einar K. Guðfinnsson, og bloggskrif hans um níumenningamálið, birtist í dálknum Frá degi til dags í Fréttablaðinu í dag, 25. janúar.

    Leyndi sér ekki

    Einar K. Guðfinnsson Sjálfstæðisflokki er í hópi þeirra sem líta á uppákomuna í Alþingishúsinu 8. desember 2008 sem árás á Alþingi. Í bloggpistlum hefur hann meðal annars sagt að fólkið hafi ætlað að koma þinginu frá og að lögreglumenn og þingverðir hafi afstýrt því að Alþingi yrði hertekið. Þetta eru miklar fullyrðingar en Einar rökstyður auðvitað mál sitt. Það sem hann hefur fyrir sér er að “herópin” voru á þann veg að það “leyndi sér ekki” að fólkið taldi sér réttlætanlegt að koma þinginu frá með ofbeldi.

    Leikslok

    Einar segir líka að ekki hafi mátt miklu muna að mannfjöldi, sem sýnilega var í vígamóð, réðist inn um veikburða dyr milli þingpalla og gangs fyrir framan þingsalinn. “Þá hefði ekki þurft að spyrja að leikslokum,” skrifar Einar. Einmitt.

    En hvað?

    Þar sem lesendur Einars eru misvel að sér um hugsanagang hans hefði hann mátt skýra þetta svolítið nánar. Gagnlegt væri til dæmis að hann upplýsti hvað nákvæmlega hefði gerst ef mannfjöldinn hefði ráðist inn um þessar veikburða dyr? Eins væri gott að vita hver leikslokin hefðu orðið? Á Einar við að ef fólkinu hefði bara tekist að komast inn um þessar veikburða dyr hefði því tekist að koma þinginu frá? Hefði því þá tekist að hertaka Alþingi? Hefði það í framhaldinu getað sett landinu lög?

    Fleirum þótti ástæða til að gera grín að Einari: Myndin hér að neðan birtist í skopmyndadálki Smugunnar.

    Mál nímenninganna í Silfri Egils

    Eiginmaður Sólveigar Önnu Jónsdóttur, eins nímenninganna, Magnús Sveinn Helgason sagnfræðingur, var gestur í pallborði í sjónvarpsþættinum “Silfur Egils” Sunnudaginn 23. janúar. Magnús ræddi málaferlin og hversu fráleitt það er af yfirvöldum að láta eins og heimsókn nímenninganna í þingið jafngildi “árás”. Í lok umræðunnar barst talið að Mark Kennedy og njósnum lögreglu um umhverfisverndarsinna og aktívista. Þá ræddu Magnús og Birgitta Jónsdóttir alvarleika þess að lögregla væri að infiltrera samtök aktívista og njósna um þá. Benti Magnús á að þessi mál væru náskyld: Samfélaginu stafaði engin slík ógn af mótmælendum og aktívistum á borð við umhverfisverndarsamtökum eins og Saving Iceland eða hópa eins og nímenningana, að það réttlæti ofsafengin viðbrögð á borð við þau sem ríkisvaldið sýndi.

    Upptöku af pallborðinu í heild sinni má sjá hér. Umræða um mál nímenninganna hefst á ca 9:30 og lýkur á ca 19:00. Umræða um Mark Kennedy og flugumenn lögreglu í röð aktívista hefst á 36:00.
    -
    Styttri myndbrot úr þættinum eru nú komin inn á youtube.

    Árás á alþingi.

    Mark Kennedy og Saving Iceland.

    Lögreglan og níumenningarnir

    Myndskeið þetta náðist í miðborg Reykjavíkur, fimmtudaginn 20. janúar, ekki svo löngu eftir að aðalmeðferð í máli ríkisins gegn níumenningunum lauk í Héraðsdómi Reykjavíkur. RVK9 stendur fyrir Reykjavík 9, sem er það nafn sem notað hefur verið á ensku um  níumenningana.

    Áhlaupið á Alþingi

    Eftirfarandi grein Guðmundar Andra Thorssonar birtist í Fréttablaðinu í morgun, mánudaginn 24. janúar 2011.

    Áhlaupið á Alþingi

    Alþingishúsið er ekki mikið fyrir hús að sjá. Það minnir okkur á að Reykjavík er bara fámennur bær með víðáttumiklum úthverfum og litlum miðbæ. Það væri hægðarleikur að hertaka þetta hús, væru menn á þeim buxunum. Þyki einhverjum Alþingishúsið óárennilegt er það vegna þess að hugmyndin um alþingi er stór, sjálf hugmyndin um þingræði er máttug – hugmyndin um alþingi sem vettvang þar sem kjörnir fulltrúar þjóðarinnar leiða til lykta málefni okkar vekur virðingu.

    Sú virðing vaknar ekki af því að menn kalli hver annan háttvirtan og hæstvirtan. Hún vaknar ekki af því að klæðast tilteknum fötum umfram önnur. Hún vaknar af ábyrgð þjóðkjörinna fulltrúa gagnvart þjóð sinni og löggjafarhlutverki sínu og þyki þjóðinni sér misboðið með framgöngu þingmanna þá mótmælir hún – af virðingu fyrir alþingi.

    Síðustu mánuði ársins 2008 og fyrstu mánuðina 2009 söfnuðust þúsundir manna kringum alþingi og mótmæltu því hvernig landinu hafði verið stjórnað. Það var í kjölfar þess að sjálft efnahagskerfi landsins hrundi vegna óstjórnar, græðgi, vanhæfni, glámskyggni, eftirlitsleysis og ranghugmynda stjórnvalda sem sátu í skjóli alþingis.

    Hvers vegna alþingi? Af hverju fór fólk ekki og mótmælti við bankahallirnar í Borgartúni? Eða höfuðstöðvar Baugs? Kannski vegna þess að lítið þýðir að fara að glæpamanni og heimta að hann hætti að vera glæpamaður – ekki síst þegar hann býr í London og Lúxembúrg og lystisnekkjum – það er hlutverk laganna varða að sækja slíka menn og láta þá standa fyrir máli sínu. En eins og margoft hefur verið bent á: Á meðan 9-menningarnir er ofsóttir heldur partíið áfram hjá 7-menningunum.

    Þrátt fyrir allt sýndu þessi mótmæli að fólk ætlaðist til einhvers af alþingi, vænti þess að eitthvað þýddi að mótmæla þar. Hvernig svo sem sjálfir alþingismennirnir hafa litið á sig þá leit mannsöfnuðurinn á Austurvelli þessa mánuði svo á að þetta væru kjörnir fulltrúar íslensku þjóðarinnar og nú þyrfti að vekja athygli þeirra á skyldum sínum – skyldum þessarar stofnunar við þjóð sína. Mótmælendurnir voru að sinna eftirlitsskyldum við alþingi.

    Þó að hrunkvöðlarnir tali alltaf um hrunið eins og náttúruhamfarir þá er erfitt að gera sér í hugarlund skýrara dæmi um það hvernig stjórnvöld bregðast þjóð sinni en undanfara þessara atburða. Það var með öðrum orðum full ástæða til að skunda á Austurvöll og krefjast úrbóta. Það væri nærtækara að þjóðin sýndi þeim sem þar voru í fararbroddi einhvern þakklætisvott en að standa þegjandi hjá á meðan níu fulltrúar mótmælenda verða fyrir ofsóknum þess sama embættis sem nýlega hætti rannsókn á augljósum innherjasvikum í viðskiptum með bréf í SPRON.

    Það var upplausnarástand. Æsingurinn var ógurlegur. Taktföst mótmæli dundu á húsinu og svo vildi fólk komast inn og fara á áheyrendapalla alþingishússins, eins og almenningur hefur rétt á að gera. Þingverðir vörnuðu leiðina, héldu fólki, duttu hver á annan, það var hrint og ýtt, hrópað, hnoðast fram og aftur – þetta voru hálfgerðar ryskingar. En fráleitt að tala um árás.

    Þessu máli er haldið til streitu af óskiljanlegri þrákelkni. Sé ætlunin með þessum málarekstri að varðveita virðingu alþingis þá hefur hann þveröfug áhrif. Sú virðing fæst ekki með valdboði eða ofbeldisaðgerðum á hendur mótmælendum heldur með framgöngu þingmanna, trúnaði þeirra við kjósendur og þjóðarheill.

    Láru V. Júlíusdóttur, sérstökum saksóknara í málinu hefur í málflutningi sínum ekki gengið vel að sýna fram á það hver glæpurinn var, hver framdi glæpinn, gegn hverjum glæpurinn beindist, hver hagnaðist á glæpnum. Beit einhver valdstjórnina þar sem hann lá í gólfinu haldið af fimm löggum? Má vera og kannski er það satt að einhverjir hafi sýnt óhlýðni við valdstjórnina. Óhlýðni getur verið verið til marks um óraunhæfar skipanir og hún getur verið hvimleið en hún er ekki glæpur og á ekki að vera tugthússök.

    Hver er þá glæpurinn? Hvar er hann? Í Breiðholtinu skilst manni. Lára hefur í málflutningi sínum þurft að fara í mjög einkennilegan leiðangur upp í Breiðholt til að leita að glæpnum sem hún finnur ekki í Alþingishúsinu. Þar braust hópur raunverulegra glæpamanna inn á heimili í Keilufelli á Skírdag 2008 og voru mennirnir samkvæmt fréttum vopnaðir gaddakylfum, járnrörum, hömrum, sleggjum, hafnarboltakylfum, exi, hnífum og golfkylfum.

    Þessi fólskulega árás í Keilufelli er hjá sérstökum saksóknara lögð að jöfnu við það þegar hópur fólks vill í upplausnarástandi nýta sér rétt sinn til að fara á áheyrendapalla alþingis – en fær ekki og er haldið af laganna vörðum með tilheyrandi stimpingum. Þau örkuml sem hlutust af vopnum árásarmannanna í Keilufelli eru að mati sérstaks saksóknara sambærileg við það þegar einn þingvörður dettur á annan sem fyrir vikið dettur á ofn. Það unga fólk sem hér er ákært fyrir að ætla að nýta sér lýðræðislegan rétt sinn til að fara á áheyrendapalla alþingis, en var meinuð innganga, er í málflutningi sérstaks saksóknara lagt að jöfnu við atvinnuglæpamenn með alvæpni sem rjúfa heimilisgrið á varnalausu fólki.

    Æsingurinn var ógurlegur. Taugarnar voru þandar hjá starfsfólki alþingis og kannski ekki að undra að það skyldi bregðast harkalega við því sem það áleit árás á þessa stofnun. En þetta var ekki árás.

    Eina áhlaupið í alþingishúsinu þann 8. desember 2008 var að þingverðir hlupu á sig. Það áhlaup stendur enn.

    Njósnir og dómsmál

    Eftirfarandi hugleiðing birtist á vefsíðunni Eyjunni:

    Það vekur athygli margra að fyrst nú skuli kvissast út um tölvunjósnir á Alþingi, sem hafa verið til rannsóknar hjá lögreglu frá því í febrúar. Það er nærri heilt ár.

    Orðið á götunni er að þessi tímasetning sé sérstaklega pöntuð til að drepa á dreif fréttaflutningi og athygli sem beinist að yfirstandandi dómsmáli sem kemur illa við Alþingi.

    Einar Steingrímsson, stærðfræðingur, skrifaði nokkur orð um þetta sama mál á bloggsíðu sína þar sem meðal annars segir:

    Þessar ógnvekjandi fréttir urðu til þess að forseti þingsins, Ásta R. Jóhannesdóttir, rauf þagnarbindindið sem hún hefur verið í síðan hún komst að þeirri niðurstöðu að hún mætti ekki tjá sig um tiltekið dómsmál (sem svo furðulega vildi til að var í hámarki nákvæmlega daginn sem tilkynnt var að tölvan hefði fundist (hún fannst að vísu ellefu mánuðum áður)), líklega af því að hún var þegar búin að tjá sig um málið og lýsa yfir að þetta fólk sem hún mátti ekki tjá sig um hefði slasað starfsmenn Alþingis.  Sem hún gerði löngu eftir að starfsmenn þingsins voru búnir að eyða öllum upptökum úr myndavélum hússins, nema þeim sem þeim þóttu nógu áhugaverðar.  Reyndar hafði þeim láðst að athuga að í upptökunum sem þeim fundust svo skemmtilegar kom í ljós að forseti þingsins fór með rangt mál.  Sem er víst lenska í húsinu, því skrifstofustjórinn hefur líka verið í þagnarbindindi síðan í ljós kom að hann fór frjálslega með staðreyndir (svo maður tali nú ekki á ruddalegri nótum) varðandi hegðan sína í þessu sama dómsmáli, sem hann hafði, í stundarheiðarleika, úrskurðað með öllu ólöglega.

    Teikning Halldórs Baldurssonar hér að neðan birtist í Fréttablaðinu föstudaginn síðasta, þann 21. janúar, daginn eftir að aðalmeðferðinni í máli níumenninganna lauk.

    Einar Kristinn Guðfinsson um nímenningana

    Einar Kristinn Guðfinsson bloggar um mál nímenninganna á moggabloggi sínu í dag, og staðhæfir að nímenningarnir hafi ætlað að “hertaka” Alþingi. Einar bloggaði líka um málið í gær, og tengdi þá saman “njósnatölvuna” sem greint var frá í fréttum síðasta dag réttarhaldanna og mál nímenninganna. Vill Einar meina að bæði séu samskonar “árásir” á Alþingi.

    Blogg Einars hefur þegar vakið viðbrögð. Á Eyjublogginu Freedomfries er ásökunum Einars svarað, og Illugi Jökulsson kommentar líka á Einar á Facebook, og bendir, líkt og Freedomfries, á hversu fráleit hugmynd Einars sé að til hafi staðið að “hertaka” Alþingi:

    “Þá hefði ekki þurft að spyrja að leikslokum,” segir EKG, ef nímenningunum hefði tekist að “hertaka” Alþingi. Væntanlega á hann við að allir þingmenn hefðu verið drepnir. Já og já. Það væri kannski best að Einar færi bara heim til sín.

    Auðvitað er þetta vandamálið. Menn eins og Einar og Helgi Bernódusson virðast halda að sér og Alþingi stafi ægileg ógn af óvopnuðu fólki, friðsömum mótmælendum, sem vilja aðeins minna þingmenn á að þeir starfa fyrir almenning, kjósendur, ekki sjálfa sig.

    Umfjöllun um réttarhöldin á dönsku og finnsku

    Danska fréttasíðan Modkraft birti á miðvkudaginn síðasta, þann 19. janúar, frétt um réttarhöldin undir þeirri fyrirsögn að sönnunargögnum í máli níumenninganna hafi verið eytt. Þar tæpir blaðamaður síðunnar á helstu atriðum réttarhaldanna en Modkraft hefur áður fjallað um málið, sem og aðra þá atburði sem áttu sér stað á Íslandi eftir hrun íslenska efnahagskerfisins í október 2008.

    Lesið fréttina í heild sinni hér og dreifið til danskra vina og félaga.

    Eldri frétt um málið má svo lesa hér og frétt frá því í desember 2008, um atburðina í Alþingishúsinu, má lesa hér (ath. Modkraft segir ranglega frá því að atburðurinn hafi átt sér stað 9. desember 2008).

    Á finnsku fréttasíðunni Takku má svo finna finnska þýðingu á stærstum hluta réttarhaldanna, þ.e. blogginu sem fram fór hér á síðunni.

    Frá Berlín: Þingmenn meðal gesta á upplýsingafundi um mál níumenninganna

    Eftirfarandi bréf barst okkur frá Berlín:

    Upplýsingafundur um málefni níumenninganna sem fram fór að kvöldi 18. janúar heppnaðist ágætlega, var vel sóttur en meðal annarra sátu fundinn fulltrúar Attac og die Linke, þingmenn og aðstoðarmenn þeirra. Það vakti athygli þess sem þetta skrifar hversu vel þingmenn þýska vinstriflokksins voru að sér um málefnið þar sem það var rætt í opnum umræðum að framsögum loknum. Að framsögum og umræðum loknum lýstu fyrrgreindir yfir ánægju með það að hópur stuðningsmanna hefðist við í Berlín og hétu frekara samstarfi og auknum tengslum vegna þessa furðulega réttarfarsa.

    Þó engin ákvörðun hafi verið tekin um konkret áframhald á samskiftum voru reifaðar hugmyndir um í hverju þau gætu falist. Ákveðið var að áframhalda þessum þreifingum við betra tækifæri á allranæstunni. Það má því staðfesta að náið er fylgst með málaferlunum í Þýskalandi og víðar en bara meðal þingmanna græningja. Fundurinn sendir harðar baráttukveðjur til níumenninganna og stuðningsfólks þeirra á alþjóðavísu og á Íslandi.

    Önnur mál af svipuðum toga báru á góma á fundinum. Flutt var erindi um stöðu mála í Grikklandi og aðstæður félaga Jasons voru nefndar stuttlega en til stendur að minna rækilegar á hann við næsta tækifæri.

    Næst á dagskrá: Samstöðupartý í febrúar.

    Útkall til aktífista í Berlín og nágrenni: Berlínarbaklandið kallar eftir stuðningi við skipulagningu á samstöðuatburði í febrúar. Búið er að lýsa yfir stuðningi við atburðinn að hálfu heimamanna sem áttu frumkvæði að því að leggja honum til rými en þýðingar og prentvinna er eftir. Búið er að heita svo gott sem fyrirvaralausum aðgangi að prentvélum þegar á þarf að halda og var sérstaklega tekið fram að engu máli skifti hvaða tíma sólahrings þeirra væri óskað.

    Þeir sem vilja hafa samband við Berlínarbaklandið geta sett sig í samband við ritsjtórn vefsíðunnar (rvk9[at]riseup[punktur]net).

    Mestu kveðjur frá Berlín.

    
    

    Réttarfarsharmleikur

    Eftirfarandi grein eftir Þór Saari, þingmann Hreyfingarinnar, birtist á vefsíðunni Svipunni í dag, föstudaginn 21. janúar.

    Réttarfarsharmleikur

    Réttarhöldin yfir nímenningunum eru einhver sorglegasti réttarfarsharmleikur sem ég man eftir hér á landi. Það er alveg með ólíkindum hvað hin pólitíska yfirstétt ætlar sér að fara langt í hefnd sinni á þeim sem einna fyrst voru til að benda á að þessi sama pólitíska yfirstétt var, rétt eins og keisarinn í ævintýrinu, bara nakin. Ríkisstjórn Sjálfstæðisflokks og Samfylkingar var komin að fótum fram þann 8. desember 2008 þegar nímenningarnir ásamt um tuttugu öðrum reyndu að fara á þingpalla til að mótmæla ónýtu Alþingi. Þetta var einum mánuði eftir að Haukur Evuson vann þann gjörningasigur að flagga Bónusfánanum á Alþingishúsinu og hatur Sjálfstæðismanna á mótmælendum sem höfðu fundað á Austurvell allan veturinn fór stigvaxandi. Nú skyldi sýnt hverjir réðu og Helgi Bernódussson skrifstofustjóri Alþingis, með umboð frá eða að fyrirmælum Sturlu Böðvarssonar forseta Alþingis, lagði til við lögregluna að þetta fólk yrði ákært samkæmt hinn illræmdu 100. grein sem kveður á um allt að lífstíðarfangelsi. Útkoman er að tilvinjanakennt úrtak níu ungmenna af þrjátíu eru ákærð, að tilmælum Alþingis, vegna brota sem hingað til hafa þótt smámál og ekki kæruverð.

    Réttarfarsharmleikur segi ég vegna þess að hér hefur Alþingi (löggjafarvaldið) æðsta stofnun þjóðarinnar skipt sér af framkvæmdavaldinu (ákæruvaldinu) og dómsvaldinu og lagt línurnar með „tilmælum“ sínum um ákærur.  Réttarfarsharmleikur segi ég vegna þess að framkoma setts saksóknara hefur verið forkastanleg eins og þegar hún lýsir mótmælum Nímenninganna við vopnaða innrás og morðtilraun pólsks glæpagengis í hús í Breiðholti.  Réttarfarsharmleikur segi ég því allur málatilbúnaður og framburður sumra vitna setts saksóknara ber vitni um sviðsetningu skáldskapar sem dómarinn ætti að sjálfsögðu að hafa vísað frá.

    Fjölmiðlar erlendis eru farnir að greina þetta mál sem einkennilega vegferð litla Íslands inn á áður ótroðnar brautir pólitískra ofsókna og allir sem sjá vilja, skilja að það er margt mjög óeðlilegt við þetta mál. Það Alþingi sem nú situr var kosið um vorið 2009 og ég ásamt fjölmörgum öðrum þingmönnum höfum lýst vanþóknun okkar á þessu máli og að Alþingi skuli í raun vera sækjandi þess. Við höfum lagt fram þingsályktunartillögu (sem fékkst ekki rædd) og talað um það úr ræðustól þingsins og síðast í gær (sjá hér) krafðist ég þess að Forseti Alþingis og þingið allt lýsti vanþóknun sinni á þessu máli. Ekki til að reyna að hafa áhrif á dómstóla eins og margir hafa haldið fram, heldur til þess að það Alþingi sem nú situr og  þeir þingmenn sem þar eru geti með heiðarlegum hætti hafnað þessum alræðistilburðum. Fjölmargir þingmenn og sennilega flestir, utan þingmanna Sjálfstæðisflokksins, eru nefnilega þeirrar skoðunar að hér sé allt of langt gengið og að ákærur í þessu máls séu hneisa fyrir þingið.

    Hér er hins vegar ekki eingöngu um pólitískar ofsóknir að ræða heldur einnig dauðakippi deyjandi valds sem bregst við með offorsi þegar því er orðið ljóst að valdatími þess er liðinn og kemur aldrei aftur. Þessir dauðakippir birtast oft á þingi og nú síðast í gær þegar umræður sumra þingmanna Sjálfstæðisflokksins komust á hysterískt stig þegar þeir reyndu að klína njósnum og afbrotum á þingmenn Hreyfingarinnar og WikiLeaks, línurnar lagðar í Morgunblaðinu fyrr um daginn. Ég held að kenning Jóns Gnarr um Patrick Swayze, Ghost og Sjálfstæðislokkinn sé rétt.  Verst að þetta þurfi að gerast á Alþingi í beinni útsendingu. Kosningar væru fljótvirkari.

    Ég leyfi mér að vera örlítið bjartsýnn og rifja upp neðangreinda tilvitnun í Mohandas Ghandi.  „First they ignore you, then they laugh at you, then they fight you, then you win.“  Það er vonandi farið að styttast út á þetta horn sem handan við eru betri tímar.

    Ræðismaður Póllands kvartar undan Láru V. saksóknara í máli nímenninganna

    Ræðismaður Póllands á Íslandi hefur sent frá sér bréf þar sem hún kvartar undan því að Lára V. saksóknari sé að reyna að sverta nímenningana og gera það með því að spila á strengi útlendingafordóma og pólverjahaturs.

    Þetta bréf virðist hafa verið sent á Láru og alla fjölmiðla. Nú verður forvitnilegt að sjá hvort það fær umfjöllun?

    Bréfið hefst á orðunum: „Ræðismaður Lýðveldissins Pólland í Reykjavík hefur áhyggjur af yfirlýsingu í tengslum við málaferli varðandi Reykjavík 9 hópinn og samanburð þessa hóps og sakamáls sem varðar pólska ríkisborgara. Það eru engar skýringar að finna á samanburði á þessum málum og mér finnst hann óviðeigandi. Ég trúi ekki að það sé nokkuð skylt með þessum málum út frá lagalegum sjónarhóli og það að gefa slík dæmi er bersýnilega rökleysa.”

    Bréfinu lýkur með því að ræðismaður Póllands í Reykjavík krefst þess að Lára V., settur saksóknari í máli nímenninganna, leiðrétti opinberlega þennan samanburð og lýsi því yfir að hann sé óviðeigandi.

    Boltinn er hjá Láru …

    Fréttir á þriðja og síðasta degi

    Eins og síðustu tvo daga tökum við hér saman það sem helst bara á góma í fréttum af þriðja og síðasta degi réttarhaldanna yfir níumenningunum.

    Í dag fór fram munnlegur málflutningur þar sem Lára V. Júlíusdóttir, settur ríkissaksóknari, tók fyrst til máls og talaði í tæpar tvær klukkustundir. Á eftir henni tók réttargæslumaður þingvarðarins Maríu Ditas de Jesús til máls og krafðist þess að einum níumenninganna yrði gert að greiða Maríu tæpa milljón íslenskra króna í skaðabætur vegna atviks sem mikið hefur verið rætt um síðustu daga; þegar annar þingvörður tekur utan um og togar viðkomandi níumenning til sín með þeim afleiðingum að María fellur á ofn. Við sjáum ekki ástæðu til að ræða það mikið frekar hér en bendum á umfjöllun Kastljóssins í maí sl. sem sjá má hér.

    Lára eyddi mestum tíma í að reyna að sannfæra dómarana um að um hafi verið að ræða alvarlega og skipurlagða árás á þingið. Á vefsíðu Morgunblaðsins var fjallað um ræðu Láru, þar sem meðal annars kom fram að um „hafi verið að ræða fyrirfram ákveðna árás, ekki hafi verið um hlutdeildarbrot að ræða gegn 100. gr. almennra hegningarlaga en fullframið í samverknaði.“ Þessum málflutningi sínum til stuðnings ákvað Lára að nota til samanburðar dóm í svokölluðu Keilufellsmáli og fjallaði Vísir sérstaklega um þennan sérstaka samanburð. Um það sagði blaðamaður síðunnar:

    Athygli vakti að til að styðja þá röksemdarfærslu að árásin væri skipulögð vísaði Lára í Keilufellsmálið svokalla. Í Keilufellsmálinu réðst hópur Pólverja á samlanda sína á Skírdag 2008. Mennirnir voru vopnaðir gaddakylfum, jarnrörum, hömrum, sleggjum, hafnaboltakylfum, exi, hnífum og golfkylfum og slösuðust húsráðendur alvarlega.

    Í kjölfar þessarar samlíkingar Láru reiddist ræðismaður Póllands á Íslandi og greindi Vísir frá bréfi sem ræðismaðurinn sendi á Láru og fjölmiðla, þess efnis að Lára hefði allt eins getað tekið til samlíkingar dæmi um íslenska ofbeldisglæpi; samlíking Láru væri til þess eins gerð að sverta ímynd Pólverja á Íslandi. Þó vissulega sé það rétt hjá ræðismanninum að fáránlegt sé að líkja saman Keilufellsmálinu og Níumenningamálinu, virðist sem ræðismaðurinn taki harða afstöðu gegn níumenningunum í bréfinu, til marks um að hann hafi ekki kynnt sér málið að nokkru leyti.

    Á eftir Láru tók Ragnar Aðalsteinsson, verjandi fjögurra níumenninganna til máls og talaði í tvær klukkustundir. Ræða hans var vægast sagt áhugaverð og fór Ragnar um víðan völl málflutningi sínum til stuðnings. Ræðuna má nálgast í heild sinni hér á síðunni, rétt eins og ræður Láru og hinna verjenda þriggja.

    Í frétt Morgunblaðsins sagði meðal annars:

    Ragnar sagði að af lögregluskýrslum megi ráða að til rannsóknar hafi verið húsbrot og brot gegn valdsstjórninni. Ekki hafi í neinu verið rannsökuð árás á Alþingi. Hann sagði árás ekki lögfræðilegt hugtak og því verði að notast við almennar orðskýringar. Orðið árás sé skýrt sem atlaga með vopni. Engin þeirra þrjátíu einstaklinga sem komu við í þinghúsinu þennan dag hafi hins vegar borið vopn.

    Í frétt Vísis var einnig vitnað í Ragnar, sem sagði:

    Dómurinn þarf að gera upp svið sig hvort hann vilji fylgja fordæmi Mannréttindadómstóls Evrópu um rétt borgara eða fylgja fordæmi annarra ríkja sem virða mannréttindi að vettugi.

    Verjendur níumenninganna (frá vinstri til hægri): Brynjar Níelsson, Tryggvi Agnarsson, Ragnar Aðalsteinsson og Bjarni Einarsson.

    Næst tók til máls verjandinn Tryggvi Agnarsson sem sagði, eins og kom fram í frétt Vísis, að ljóst væri að „ákæran væri byggð á einhverju allt öðru heldur en rannsókn lögreglunnar en lögregluskýrslur sýndu svart á hvítu að hin meinta atlaga hafi ekki verið litin alvarlegum augum.“

    Það er augljóst að lögreglan sem rannsakaði málið hafði allt aðrar hugmyndir um eðli þess,” sagði Tryggvi. „Það virðist ekki hafa verið rannsakað sem alvarlegt mál að neinu leiti.

    Að lokum tóku til máls verjendurnir Brynjar Níelsson og Bjarni Einarsson, sem báðir töluðu töluvert styttra en þeir Ragnar og Tryggvi. Brynjar einbeitt sér einna helst að öðrum skjólstæðingi sínum sem er sakaður um að hafa bitið tvo lögreglumenn. Brynjar og reifaði þær aðstæður sem skjólstæðingurinn var í og hafði Vísir þetta eftir honum:

    Honum er haldið af fjórum til fimm mönnum, hann er kvalinn, hendur fastar, fætur fastir, hvað á hann að gera? Þú berst á móti og það var ekkert eftir nema munnurinn sem hann gat hreyft.

    Í upphafi máls síns benti Brynjar á að fyrsta spurning ákæruvaldsins til hinna ákærðu, í yfirheyrslunum sem fram fóru á fyrsta degi réttarhaldanna, hafi verið hver tilgangurinn með heimsókninni í Alþingi hinn 8. desember 2008 hafi verið. Spurningin orsakaðist af því að um það væri einmitt vafi, enginn vissi í hvaða tilgangi þessir þrjátíu einstaklingar hafi farið inn þótt einhverjir hafi viðurkennt að hafa ætlað að segja nokkur orð, andstæð sitjandi stjórnvöldum þess tíma. Sönnunargögn um að fólkið hafi ætlað að ráðast gegn Alþingi og sjálfræði þess væru engin. Morgunblaðið gerði ræðu Brynjars góð skil.

    Fjallað var um síðasta dag réttarhaldanna í kvöldfréttum Stöðvar 2 en Ríkissjónvarpið lét það eiga sig. En í þættinum Víðsjá á Rás 1 var rætt við Thor Villhjálmsson, rithöfund, um málið.

    Stærðfræðingurinn Einar Steingrímsson hélt skrifum sínum um málið áfram og sagði Láru V. Júlíusdóttur hafa misst tökum á sjálfri sér, meðal annars vegna ofangreindrar samlíkingar hennar við Keilufellsmálið. Hann sagði þetta leikrit sem Láru hafi verið gert að setja upp, vera orðinn persónulegan harmleik fyrir hana sjálfa og sendi yfirvöldum svo skýr skilaboð hvað framtíðina varðar:

    Fáir óska þess líklega, þrátt fyrir allt, að henni verði refsað eins og þó væri eðlilegt, fyrir að bera saklaust fólk svo þungum og röngum sökum, og að líkja því við samviskulausa ofbeldismenn. En félagar Láru í valdakerfinu verða að sjá til þess að þetta verði hennar síðasta verk í íslenska réttarkerfinu, og þeir þurfa að hreinsa eigin heiður með því að lýsa skorinort yfir að hér hafi verið farið langt yfir strikið, og að slíkt verði ekki liðið aftur.

    Það er ekki nóg að lýsa yfir depurð, eins og forsætisráðherra gerði í fyrradag, það er tími til kominn að þeir sem völdin hafa taki ábyrgð á gerðum ríkisvaldsins.

    Að lokum má nefna að á vefsíðu Reykjavík Grapevine var ítarlega fjallað um málið, rétt eins og hina þrjá dagana. Fréttirnar þennan daginn má sjá hér, hér og hér.

    Hafi okkur sést yfir áhugaverðar umfjallanir, bloggfærslur eða önnur skrif, endilega látið okkur vita með athugasemd hér að neðan.

    Hápunktar dagsins X

    Úr málflutningi Ragnars Aðalsteinssonar, verjanda:

    „Sönnun á samverknaði er ekki fyrir hendi hér. Það verður að líta til þess að skjólstæðingar mínir komu í löglegum og heiðvirðum tilgangi þennan dag, til að koma skoðunum sínum á framfæri en ekki valda skaða. Ekkert í skjölunum bendir til að þeir hafi ætlað að gera nokkrum mein eða skaða, heldur að koma skoðunum sínum á framfæri, eins og össur hér um árið, það er aðferð sem vekur athygli og kynnir viðhorf.“

    „Ég tel litla ástæðu til að draga saman það sem ég hef sagt. Hér takast á sjónarmið um grundvallarréttindi borgara. Jafnframt ber að hafa í huga hver olli uppnáminu, sem skjólstæðingar mínir áttu engan þátt í, heldur röng viðbrögð þingvarða, röng skilaboð þeirra og röng viðbrögð lögreglumanna. Skjólstæðingar mínir eru fórnardýr.“